België: Hoe investeringssubsidies de Vlaamse landbouw verduurzamen

VLIF als motor voor vernieuwing en verduurzaming

Het VLIF (steunregeling vanuit het GLB budget) versterkt de verduurzaming en de economische weerbaarheid (rendabiliteit) van Vlaamse land- en tuinbouwbedrijven via subsidies. Jonge landbouwers (jonger dan 40 jaar) krijgen daarbij extra steun in de vorm van hogere steunpercentages.

Het VLIF onderscheidt drie types investeringen:

1. Productieve investeringen (waaronder ammoniakemissiearme investeringen)
2. Opstart- en overname-investeringen
3. Niet-productieve investeringen

Tabel 1: Aangevraagde, goedgekeurde en uitgevoerde investeringen met VLIF-subsidies in 2025

Productieve investeringen

Productieve investeringen zijn duurzame investeringen in productiemiddelen die de structuur, rendabiliteit en toekomstbestendigheid van het bedrijf verbeteren. Dit is veruit de grootste categorie binnen VLIF.

In 2025 werden 26.715 aanvragen ingediend voor productieve investeringen, goed voor een totaalbedrag van 317 miljoen euro. Meer dan 13.000 daarvan werden goedgekeurd en gerealiseerd, samen ter waarde van 195 miljoen euro – ongeveer 75% van het aangevraagde bedrag.

Opvallend: twee derde van dit bedrag ging naar jonge landbouwers.

Focus op reductie van ammoniakemissie

Binnen de productieve investeringen vormen ammoniakemissiearme investeringen veruit de grootste groep: bijna 60% van de goedgekeurde aanvragen, samen goed voor 138 miljoen euro.

Tabel 2: Ammoniakemissiearme investeringen in goedgekeurde aantallen en bedragen, 2025

Overige productieve investeringen

Bij de overige productieve investeringen (dus exclusief ammoniakemissiearme maatregelen) vormen automatiseringsprojecten met bijna 18 miljoen euro aan toegekende subsidies de grootste categorie. Daarna volgen investeringen in:

• Bodemkwaliteit: 13,2 miljoen euro
• Energiebesparing: 12 miljoen euro
• Hernieuwbare energie: 12 miljoen euro

Als we kijken naar het aantal goedgekeurde dossiers, vallen vooral deze categorieën op:

• Precisielandbouw: 2.060 aanvragen
• Bodemkwaliteit: 1.452 aanvragen
• Dierenwelzijn: 1.075 aanvragen

Tabel 3: Goedgekeurde reguliere (dus zonder ammoniakemissiearme investeringen) productieve investeringsaanvragen (in aantallen en bedragen), 2025

Opstart- en overname investeringen

Bij de opstart- en overname-investeringen gaat bijna 60% van zowel het aantal goedgekeurde aanvragen als het subsidiebedrag naar veeteeltbedrijven.

• melkvee is de belangrijkste sector, met 64 goedgekeurde aanvragen en 5,8 miljoen euro aan steun.
• gevolgd door vleesveebedrijven (44 aanvragen, 4,0 miljoen euro).
• en de varkenshouderij (31 aanvragen, 2,8 miljoen euro).

Slechts 3,4% van de toegekende subsidies in deze categorie gaat naar biologische bedrijven.

Niet-productieve investeringen

Niet-productieve investeringen hebben vooral een maatschappelijke meerwaarde en dragen bij aan milieu, natuur en klimaat.

Binnen deze categorie gaat:

• ongeveer 50% van het totale subsidiebedrag naar investeringen in waterkwaliteit,
• en 20% naar landschappelijke ontwikkeling.

Tabel 4: Goedgekeurde niet-productieve investeringen (in aantallen en bedragen), 2025

Vooruitzichten voor 2027

Net als veel andere Europese landen staat Vlaanderen voor een stevige begrotingsoperatie. Om tegen 2027 een evenwichtige begroting te bereiken, wil de Vlaamse regering 1,9 miljard euro besparen. De voorbije jaren ging jaarlijks ongeveer 23 miljoen euro uit het Vlaams Klimaatfonds naar projecten op het snijvlak van klimaat- en stikstofbeleid, waaronder VLIF-steun voor investeringen in emissiereductie, natuurherstel en de varkensuitkoopregeling. Het exacte VLIF-budget voor 2027 is op dit moment nog niet bekend. Wel houdt de sector er rekening mee dat het beschikbare subsidiebudget lager zal uitvallen dan in eerdere jaren.